Quinoa

Quinoa is in Nederland ook wel bekend onder de naam ganzenvoet. Dit is afgeleid van de Latijnse naam ‘chenopodium’. De naam refereert aan de bladvorm van sommige soorten die een gelijksoortige vorm vertonen. Het is een afgeleide van de woorden ‘chenos’, wat ‘van de gans’ betekend en het woord ‘podion’, wat ‘voetje’ betekent.

Wat is Quinoa en waar komt het vandaan?

Quinoa is een gewas wat bestaat uit wel honderd verschillende soorten en wordt als een pseudo-graan beschouwd. Dit omdat het niet een echte graansoort is, wat komt door het feit dat het geen lid is van de grasfamilies, zoals andere granen wel zijn. Quinoa behoort echter tot de familie van amaranten of ‘chenopods’. De quinoa plant is een plant die over het algemeen zo’n één tot twee meter hoog wordt en verschillende kleuren kleine bloempjes van ongeveer twee millimeter in doorsnee produceert, welke dus bijzonder smaakvol en eetbaar zijn. De amarantenfamilie is een plantensoort die bestaat uit tweezaadlobbige kruidachtige planten en struiken. Deze familie bestaat verder uit bieten, spinazie, papegaaikruid en de zogenaamde ‘tumbleweeds’, een woord waar niet echt een Nederlandse vertaling voor is. De zogenaamde ‘De Roos van Jericho’ is hier een mooi voorbeeld van. Verder zijn tumbleweeds die planten die we altijd in westernfilms voort geblazen zien worden door de wind in de vorm van opgerolde bolletjes struik. Deze plantenfamilie staat verder onder andere bekend om het feit dat ze grote hoeveelheden pollen afstoot, die tot grote irritatie kunnen leiden bij mensen die hiervoor gevoelig zijn. De pollen wordt afgestoten door de kleine aanwezige bloemetjes, die eetbaar zijn en welke de hoofdreden zijn voor het verbouwen van quinoa en die met name in Zuid-Amerika in de meer gematigde klimaatstreken voorkomen. Dit met name in landen als Columbia, Peru, Bolivia en Ecuador, waar quinoa al zo’n 3000-4000 jaar wordt verbouwd voor consumptie door de plaatselijke bevolking. Mogelijk zijn er zelfs bewijzen dat quinoa al zo’n 5200-7000 jaar quinoa wordt verbouwd, wat trouwens gebeurt op grote hoogte, zo’n 2000-4500 meter hoog. Ook in Noord-Amerika werden varianten van quinoa verbouwd door de plaatselijke Indianen bevolking. Dit waren soorten als ‘pitseed goosefoot’ (chenopodium berlandieri) en ‘fet hen’ (chenopodium album), die later werden vervangen door de maïsteelt die door de Westerse industrialisatie sterk in opkomst was in de gehele Verenigde Staten.

quinoa

De oude Inca’s hebben quinoa altijd als een heilige plant beschouwd en noemden de plant ook wel ‘chisaya mama’, wat iets als ‘De Moeder van alle graansoorten’ betekend. Deze titel laat natuurlijk niets te raden over en is een mooie indicatie van de ware kracht en voedingswaarde van deze overheerlijke plant, waar trouwens ook de bladeren eetbaar van zijn, die vaak in allerlei soorten salades verwerkt worden. De oude Inca heersers zaaiden traditioneel de allereerste zaden van het seizoen, wat met gouden werktuigen werd gedaan. Helaas werd tijdens de inval van de Europeanen op het Latijns-Amerikaanse continent de verbouwing van quinoa min of meer verboden, want de Spaanse kolonisten vonden het heidens voedsel. Dit met name omdat quinoa zelfs een belangrijke rol speelde in heilige spirituele en religieuze rituelen. Waarschijnlijk konden de Spaanse conquistadores dit niet begrijpen of probeerden zelfs de plaatselijke bevolking hun beleving van spiritualiteit of godsdienst te ontnemen en vernietigen. Zij verboden daarom het verbouwen van deze bijzonder powerfood en zo werden de Inca’s gedwongen om tarwe te gaan verbouwen. Gelukkig staat quinoa tegenwoordig weer volop positief in de belangstelling en zo is 2013 zelfs tot het jaar van quinoa uitgeroepen door de Verenigde Naties.

Wat doet Quinoa?

Quinoa is dan zoals hiervoor genoemd geen graan, maar toch wordt het vaak in die categorie geschaard, met name om de smaak en bereidingsmethodes die door veel mensen wordt gehanteerd. Toch is quinoa een product wat met kop en schouders uitsteekt boven de andere graansoorten wat betreft de voedingswaarde. Dit is ook wat quinoa tot zo’n bijzondere voedingsbron maakt. We zullen in dit deel van ons blog dieper ingaan op de specifieke voedingswaarde en gezondheid bevorderende eigenschappen van quinoa om u duidelijk te maken waarom dit product zeker een plek in uw keukenkastje verdient en een goede vervanger is van de meeste graansoorten. Om te beginnen is het misschien interessant om te vermelden dat quinoa qua voedingswaarde wel vergeleken wordt met moedermelk, wat aangeeft dat de voedingswaarde hoog is. Baby’s dienen een gezonde weerstand op te bouwen na hun geboorte en moedermelk is van natura rijkelijk voorzien in de benodigde voedingsstoffen, al hangt dit natuurlijk nauw samen met het voedingspatroon van de moeder. Quinoa is dus bijzonder rijk aan voedingsstoffen, dit zijn bijvoorbeeld verschillende soorten vitamines zoals A, B1, B2, B3, B6 en E, de mineralen natrium, kalium, calcium, magnesium, mangaan, ijzer, koper, zink en fosfor. Verder bevat quinoa onder andere foliumzuur, koolhydraten, natuurlijke voedingsvezels, zo goed als alle essentiële aminozuren en tot slot een bijzonder hoge dosering plantaardige proteïne (tot maar liefst 19%). Met name de aanwezigheid van en de perfecte balans tussen deze aminozuren zorgt voor de bijzonder hoge kwaliteit van deze proteïnen of eiwitten, wat één van de oorzaken is dat dit bijzonder fijne product qua voedingswaarde alle graansoorten, rijst en pasta ver achter zich laat. Ook scoort het hoger dan vlees, melkproducten en maïs wat betreft het gezonde effect en gehalte van de aanwezige proteïnen. Eén van de aanwezige aminozuren is het zelden voorkomende lysine, wat volgens meerdere bronnen een sterk remmende werking heeft op het ontwikkelen en voortwoekeren van bepaalde virussoorten. Het heeft zo bijvoorbeeld een remmende werking op het bekende herpes-simplex virus, een zeer vervelend verschijnsel, met name in de vorm van een koortslip of als het voorkomt in de erogene zones. Ook schijnt het een remmende werking te hebben op bijvoorbeeld gordelroos.

Een paar andere voordelen zijn bijvoorbeeld de feiten dat quinoa geen gluten bevat, wat een ideale uitkomst is voor mensen die een gluten-allergie hebben. Deze zijn niet in staat om de meeste graansoorten te eten en ondervinden juist door deze graansoorten, zoals bijvoorbeeld tarwe, vaak zeer hinderlijke en mogelijk zelfs pijnlijke fysieke nadelen. Ook bestaat quinoa zoals net genoemd uit een grote hoeveelheid natuurlijke vezels, waarvan een deel wel, en een deel niet in water oplosbaar is. Deze vezels zijn met name erg bevorderlijk voor een goeie spijsvertering en stoelgang en helpen door een goede spijsvertering te ondersteunen bij het voorkomen van teveel lichaamsgewicht en ook bij het mogelijk ontstaan van hart- en vaatziekten. Quinoa is daarom een prima voedingsmiddel voor mensen die mogelijkerwijze spijsverteringsproblematiek ondervinden, zoals bijvoorbeeld het geval is bij mensen met de ziekte van Crohn, colitis, constipatie, spastische darm en aanverwante ziektebeelden. Quinoa is geen geneesmiddel voor deze ziektebeelden, maar is wel een voedingsmiddel wat ten opzichte van veel (bewerkte) graansoorten een stuk minder irritatie in het darmsysteem opwekt en tevens zorgt voor de juiste ingrediënten om een goede spijsvertering te bevorderen. Dit komt bijvoorbeeld ook door het feit dat quinoa ervoor zorgt dat u redelijk snel verzadigd bent en u zich niet overvol eet, zoals vaak met bewerkte graanproducten het geval is. Dit is omdat er in de voedselindustrie vaak gebruik wordt gemaakt van gistextracten, wat een verkapt woord is voor de smaakversterker E621 (of andere smaakversterkers met een E600 nummer), oftewel monosodium- of mononatriumglutamaat. Dit is een smaakversterker met een zeer desastreus effect op ons menselijke lichaam, want het wordt tegenwoordig als één van de grootste oorzaken beschouwd van ziektebeelden als kanker, hart- en vaatziekten, aantasting van het zenuwnetwerk (omdat het een zogenaamd ‘excitotoxin’ is) en vele andere ernstige ziektebeelden. Excitotoxins zijn toxische stoffen die ervoor zorgen dat het zenuwnetwerk in onze hersenen extra prikkels krijgt en hierdoor over geactiveerd wordt, wat kan leiden tot ernstige schade aan zowel onze hersenen als ons zenuwnetwerk. Ook leiden dit soort smaakvesterkers vaak tot een totaal ontregelde hersenchemie. Dit in combinatie met de beschadiging van ons centrale zenuwstelsel kan bijvoorbeeld leiden tot hoofdpijnen, migraine, dementie, Alzheimer, Parkinson en andere pijnlijke en zeer schadelijke ziektebeelden. Niet alleen is quinoa vrij van dit soort ellendige middelen uit de voedingsindustrie, maar daarnaast bezit het zelfs vitamines die dit soort problematiek bestrijden, zoals de B-vitamines die rijkelijk aanwezig zijn in quinoa. Deze vitamines zijn essentieel voor een gezonde hersenchemie en zijn voor een groot deel verantwoordelijk de aanmaak van stoffen zoals tryptofaan, 5-HTP, serotonine en melatonine, die bijdragen aan een algemeen gevoel van geluk en welbehagen, maar bijvoorbeeld ook onze slaapritmes aansturen bepalen. Quinoa biedt hier dus een fijne uitkomst bij het voorkomen van deze soorten problematiek en bezit tevens een hogere voedingswaarde, wat wilt u nog meer?

Ook bezit quinoa een lage glycemische index, wat inhoudt dat het weinig tot geen effect heeft op uw bloedsuikerspiegel. Dit maakt quinoa ook tot een zeer gewild product onder diabetici en biedt hun een pracht oplossing aan ten opzichte van andere voedingsmiddelen zoals bijvoorbeeld veel bewerkte graanproducten. Laatst genoemde producten, zoals bijvoorbeeld pastasoorten, hebben een zeer sterk schommelend effect op de bloedsuikerspiegel in vergelijking met quinoa. De koolhydraten in quinoa worden langzaam afgebroken, wat betekent dat de van natura aanwezige suikers geleidelijk en regelmatig worden opgenomen en afgegeven aan de bloedbaan. Hierdoor worden grote schommelingen voorkomen, die kunnen leiden tot de verschijnselen ‘hyperglykemie’ en ‘hypoglykemie’. Het eerst verschijnsel is een te lage suikerspiegel, terwijl het laatste een te hoge suikerspiegel indiceert. Tot slot zorgt het feit dat een voedingsproduct een lage glycemische index heeft ook voor de aanmaak van minder lichaamsvet. Dit omdat suikers, en met name bewerkte en geraffineerde vormen van suiker zorgen voor de opslag van vet in ons lichaam. Met natuurlijke suikers is dit al minder en zijn de opgeslagen vetten ook minder ongezond, maar niemand zit natuurlijk te wachten op overbodig lichaamsvet en dit kan dus voorkomen worden door zo veel mogelijk producten te consumeren met een lage glycemische index en verder door het consumeren van onnatuurlijke suikers te voorkomen.

Een ander zeer bijzonder voordeel van quinoa is het feit dat quinoa het antioxidant ‘superoxide dismutase’ bevat. Dit is een antioxidant met een sterk helende werking op ons menselijke lichaam. Het zorgt er namelijk voor dat alle oxidatieve processen in ons lichaam worden afgeremd, welke veroorzaakt worden door de ondertussen overbekende vrije radicalen. De meeste mensen zullen in tijden zoals deze ondertussen zeker van antioxidanten en vrije radicalen gehoord hebben, maar voor diegenen die het nog niet precies duidelijk is wat dit zijn en welke processen zij bewerkstelligen, zullen we dat hier nog een keertje kort en bondig uitleggen. Vrije radicalen zijn zuurstof elektronen die ongepaard zijn. Dit houdt in dat zij zich nog kunnen verbinden met andere elektronen, wat zeer ongunstig is voor het lichaam. Zoals iedereen wel bekend is met het verschijnsel roest, is zuurstof onder bepaalde omstandigheden zeer agressief en kan het voor ernstige beschadiging van andere elementen zorgen. Roest, ook wel metaaloxide genoemd, is hier een typisch voorbeeld van en laat zien hoe desastreus zuurstof is voor bepaalde soorten metaal, afhankelijk van de graad waarmee ze reageren met zuurstof. Op den duur kan dit zelfs zo erg worden, dat het metaal wat verroest is niet meer bruikbaar is en weggegooid kan worden. Zo is het ook met vrije radicalen in ons lichaam, waar deze ongepaarde zuurstof elektronen hetzelfde vernietigende effect hebben op onze lichaamsstructuur. Ongepaarde zuurstof elektronen gaan namelijk non-stop op zoek naar andere elektronen waar ze zich mee kunnen verbinden. Zodra ze hier de kans toe krijgen, wordt het zuurstofelektron (het vrije radicaal) schadelijk voor ons lichaam en zorgt het mogelijk voor cel mutatie. De aanwezigheid van het superoxide dismutase antioxidant in quinoa gaat deze destructieve werking van vrije radicalen tegen in ons lichaam en biedt ons een fantastische bescherming tegen dit soort afbraak van onze lichaamseigen celstructuur. Het zijn met name de lichaamscellen die het meest leiden onder de aanval van vrije radicalen, die door hun werking mogelijk cel mutatie veroorzaken en zo op den duur ernstige ziektebeelden en verschijnselen als kanker kunnen veroorzaken. Superoxide dismutase beschermt de mitochondriën en tevens ook de rode bloedcellen, welke zeer essentieel zijn voor het behoud van onze algehele gezondheid. Dit doen zij samen met de mineralen mangaan en koper om zo gezamenlijk de vorming van cel mutatie en andere ziektebronnen te voorkomen. Een gebrek hieraan kan uiteindelijk ook leiden tot kankerverschijnselen, zoals bijvoorbeeld leukemie. Mitochondriën zijn bolvormige celorganellen die de energiecentrale van onze cellen vormen.

Waar kan ik Quinoa kopen?

Quinoa is een product wat gelukkig vrij gemakkelijk verkrijgbaar is in de meeste biologische en natuurreformwinkels. Dit geld niet alleen voor de grotere steden, zoals met een boel superfoods het geval is, want quinoa wordt gewoon door het gehele land verkocht. Ook is het te verkrijgen in vrijwel alle gespecialiseerde superfood winkels en webshops, zoals ook in onze webwinkel, waar u uw order ten allen tijde kunt plaatsen en wij er zorg voor dragen dat uw bestelling zo snel mogelijk bij u thuis wordt afgeleverd. U vindt onze webwinkel op het volgende adres: www.superfood.nl

Hoe consumeer ik Quinoa?

Quinoa is een product wat zowel koud als warm heerlijk is om te consumeren. Toch bevelen wij bij superfood.nl aan om het product zoveel mogelijk in z’n natuurlijke en minst bewerkte vorm te nuttigen. Dit omdat op die manier de rijkelijk aanwezige voedingsstoffen in quinoa zo goed mogelijk bewaard blijven en wordt voorkomen dat door bijvoorbeeld hitteprocessen deze voor een groot of het overgrote deel verloren gaan. Wij raden daarom aan quinoa bijvoorbeeld in overheerlijke salades, toetjes of maaltijden te verwerken.

Share:

11 comments

  1. Vraag: heb door mijn mastocytose veel last van histamine rijk voedsel. Hoe staat het met quinoa vwb histamine?

    U zou mij helpen

    Met vriendelijke groet

    Pim bekkker

  2. Fijn om deze blogpagina’s te lezen! Ik heb alleen een kleine tip om meer alinea’s op te nemen in de teksten. Het worden anders van die lappen tekst. Dat maakt het minder makkelijk om te lezen. En om de teksten te voorzien van kopjes. Dan lees je verder ipv de site te verlaten, omdat er nog zoveel tekst te verstouwen is!

  3. Excellent post. Keep posting such kind of info on your site.
    Im really impressed by it.
    Hey there, You’ve performed a fantastic job. I’ll definitely digg it and in my view
    suggest to my friends. I am sure they’ll be benefited
    from this site.

Geef een reactie